{"id":1514,"date":"2019-10-04T10:07:34","date_gmt":"2019-10-04T10:07:34","guid":{"rendered":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/?p=1514"},"modified":"2024-11-13T12:53:44","modified_gmt":"2024-11-13T07:23:44","slug":"what-is-protein-in-hindi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/what-is-protein-in-hindi\/","title":{"rendered":"\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094d\u092f\u093e \u0939\u0948 ? \u092a\u0930\u093f\u092d\u093e\u0937\u093e, \u0935\u0930\u094d\u0917\u0940\u0915\u0930\u0923 \u090f\u0935\u0902 \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u094b\u0924 \u0935 \u0909\u0928\u0915\u093e \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935"},"content":{"rendered":"<h2>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094d\u092f\u093e \u0939\u0948?<\/h2>\n<p><span lang=\"hi\" style=\"font-size: 16px;\" tabindex=\"0\">\u0938\u0930\u094d\u0935\u092a\u094d\u0930\u0925\u092e \u091c\u0947. \u092c\u0930\u094d\u091c\u0947\u0932\u093f\u092f\u0938 \u0928\u0947 \u201c<strong>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 (Protein)<\/strong>\u201d \u0936\u092c\u094d\u0926 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0925\u093e. \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092d\u094b\u091c\u0928 \u0915\u0947 \u0924\u0940\u0928 \u092e\u0941\u0916\u094d\u092f \u0935\u0930\u094d\u0917\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0939\u0948\u0964 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0905\u092e\u0940\u0928\u094b \u090f\u0938\u093f\u0921 \u0938\u0947 \u092c\u0928\u0947 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u091c\u094b \u0938\u0947\u0932 \u0915\u0947 &#8220;\u092c\u093f\u0932\u094d\u0921\u093f\u0902\u0917 \u092c\u094d\u0932\u0949\u0915\u094d\u0938&#8221; \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u092c\u0922\u093c\u0928\u0947 \u0914\u0930 \u0916\u0941\u0926 \u0915\u094b \u0922\u093e\u0932\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915\u0924\u093e \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0908 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948, \u091c\u0948\u0938\u0947 \u092e\u093e\u0902\u0938, \u092e\u091b\u0932\u0940, \u092e\u0941\u0930\u094d\u0917\u0940 \u092a\u093e\u0932\u0928, \u0905\u0902\u0921\u0947, \u092b\u0932\u093f\u092f\u093e\u0902, \u0914\u0930 \u0921\u0947\u092f\u0930\u0940 \u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0964<\/span><span class=\"notranslate\" style=\"font-size: 16px;\">\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u090f\u0915 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092c\u0928\u093f\u0915 \u092f\u094c\u0917\u093f\u0915 \u0939\u0948, \u091c\u094b \u090f\u0915 \u0938\u093f\u0902\u0917\u0932 \u091a\u0947\u0928 \u0938\u0947 \u092c\u0928\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u092e\u0947\u0902 \u090f\u092e\u093f\u0928\u094b \u090f\u0938\u093f\u0921 \u091a\u0947\u0928 \u0915\u0940 \u090f\u0915 \u0936\u094d\u0930\u0943\u0902\u0916\u0932\u093e \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0939\u094b \u0938\u0915\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u092f\u0947 \u091a\u0947\u0928 \u092a\u0947\u092a\u094d\u091f\u093e\u0907\u0921 \u0932\u093f\u0917\u093e\u092e\u0947\u0902\u091f\u094d\u0938 \u0928\u093e\u092e\u0915 \u092c\u0949\u0928\u094d\u0921 \u092c\u093e\u0902\u0927\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0914\u0930 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092f\u094c\u0917\u093f\u0915\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0939\u0948 \u091c\u094b \u092e\u093e\u0928\u0935 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092c\u0939\u0941\u0924 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0939\u0948, \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902\u0915\u093f \u092f\u0939 \u090a\u0924\u0915\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u092e\u0942\u0932 \u0918\u091f\u0915\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0939\u0948 \u0905\u0902\u0917, \u0914\u0930 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0939\u093e\u0930\u094d\u092e\u094b\u0928 \u0914\u0930 \u090f\u0902\u091c\u093e\u0907\u092e\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0928\u093f\u092f\u0902\u0924\u094d\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/span><span class=\"notranslate\" style=\"font-size: 16px;\">\u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u094b \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092e\u093f\u0932\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0914\u0930 \u091c\u092c \u092f\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0935\u0947\u0936 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0924\u094b \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u092a\u094d\u0924 \u092e\u093e\u0924\u094d\u0930\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u093f\u0924 \u0939\u094b \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u091c\u094b \u0907\u0938\u0915\u0940 \u0938\u0947\u0935\u093e \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948, \u091c\u092c\u0915\u093f \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915\u0924\u093e \u0938\u0947 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094b \u0917\u094d\u0932\u0942\u0915\u094b\u091c \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0947 \u090a\u0930\u094d\u091c\u093e \u0938\u094d\u0930\u094b\u0924\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-4811 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/112255215_530fca01-4a13-4409-91f1-86dd8900fc33.jpg-300x169.webp\" alt=\"\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094d\u092f\u093e \u0939\u0948 \" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/112255215_530fca01-4a13-4409-91f1-86dd8900fc33.jpg-300x169.webp 300w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/112255215_530fca01-4a13-4409-91f1-86dd8900fc33.jpg.webp 640w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<div id=\"tw-target-text-container\" class=\"tw-ta-container tw-lfl\">\n<h2 dir=\"ltr\" data-placeholder=\"Translation\">\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u00a0\u0915\u0947 \u00a0\u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930<\/h2>\n<p>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0924\u0940\u0928 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948<\/p>\n<p><strong>\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928<\/strong> <strong>(<\/strong><strong>Complete proteins<\/strong><strong>) \u2013<\/strong> \u0907\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u092d\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915 \u0905\u092e\u0940\u0928\u094b \u0905\u092e\u094d\u0932 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u00a0\u091c\u094d\u092f\u093e\u0926\u093e\u0924\u0930 \u092a\u0936\u0941 \u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u094b\u0902 \u092f\u093e \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0915\u093f \u092e\u093e\u0902\u0938 \u00a0\u0921\u0947\u092f\u0930\u0940 \u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926 \u0914\u0930 \u0905\u0902\u0921\u0947 \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f \u092e\u0947\u0902 \u092a\u093e\u090f \u091c\u093e\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/p>\n<p><strong>\u0905\u0927\u0942\u0930\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 (<\/strong><strong>Incomplete proteins<\/strong><strong>) \u2013 <\/strong>\u00a0\u0935\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092f\u093e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925 \u091c\u093f\u0928\u092e\u0947\u0902 \u0915\u092e \u0938\u0947 \u0915\u092e \u090f\u0915 \u092f\u093e \u090f\u0915 \u0938\u0947 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915 \u0905\u092e\u0940\u0928\u094b \u090f\u0938\u093f\u0921 \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948, \u0905\u0927\u0942\u0930\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092f\u093e \u0905\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0939\u0932\u093e\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0938\u092d\u0940 \u092a\u094c\u0927\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0905\u0927\u0942\u0930\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u091c\u0948\u0938\u0947 \u092e\u091f\u0930 \u092b\u0932\u093f\u092f\u093e\u0901, \u0928\u091f\u094d\u0938 \u0914\u0930 \u0915\u0941\u091b \u0905\u0928\u093e\u091c \u0907\u0924\u094d\u092f\u093e\u0926\u093f\u0964<\/p>\n<p><strong>\u092a\u0942\u0930\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928<\/strong> <strong>(<\/strong><strong>Complementary proteins<\/strong><strong>) \u2013<\/strong> \u092a\u0942\u0930\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094b \u0905\u0927\u0942\u0930\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u00a0\u0935\u093e\u0932\u0947 \u0926\u094b \u092f\u093e \u0905\u0927\u093f\u0915 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092e\u093f\u0936\u094d\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930 \u092c\u0928\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0928\u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0906\u092a\u0942\u0930\u094d\u0924\u093f \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e \u0938\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0942\u0902\u0917\u092b\u0932\u0940 \u0915\u0947 \u092e\u0915\u094d\u0916\u0928 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u091a\u093e\u0935\u0932 \u0914\u0930 \u092c\u0940\u0928\u094d\u0938 \u092f\u093e \u092c\u094d\u0930\u0947\u0921 \u0915\u094b \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<h2>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f<\/h2>\n<p>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094b \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0947 \u0928\u093f\u0930\u094d\u092e\u093e\u0923 \u0915\u093e \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0906\u0927\u093e\u0930 \u092e\u093e\u0928\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u092f\u0939 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0924\u094d\u092f\u0947\u0915 \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0915\u0908 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u090f\u0902\u091c\u093e\u0907\u092e \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u091c\u094b \u091c\u0948\u0935 \u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0909\u0924\u094d\u092a\u094d\u0930\u0947\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0914\u0930 \u091a\u092f\u093e\u092a\u091a\u092f \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0928\u093f\u092d\u093e\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092e\u093e\u0928\u0935 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0928\u093f\u092e\u094d\u0928 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0909\u0924\u094d\u0924\u0930\u0926\u093e\u092f\u0940 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948:<\/p>\n<ul>\n<li>\u0936\u0930\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0924\u094d\u092f\u0947\u0915 \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e \u0915\u0947 \u0915\u093e\u092e\u0915\u093e\u091c \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915\u0924\u093e \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948<\/li>\n<li>\u092a\u0942\u0930\u0947 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0923\u0941\u0913\u0902 \u0915\u093e \u092a\u0930\u093f\u0935\u0939\u0928 \u0914\u0930 \u092d\u0923\u094d\u0921\u093e\u0930\u0923 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0905\u0939\u093f\u092e \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0939\u0948, \u091c\u0948\u0938\u0947 \u2013 \u0939\u0940\u092e\u094b\u0917\u094d\u0932\u094b\u092c\u093f\u0928 \u0914\u0930 \u092e\u093e\u092f\u094b\u0917\u094d\u0932\u094b\u092c\u093f\u0928<\/li>\n<li>\u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u092e\u0930\u092e\u094d\u092e\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0924\u0925\u093e \u0928\u0935\u0940\u0928 \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0928\u093f\u0930\u094d\u092e\u093e\u0923 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0926\u0926 \u0915\u0930\u0928\u093e<\/li>\n<li>\u090f\u0902\u091f\u0940\u092c\u0949\u0921\u0940 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0940 \u0935\u093e\u092f\u0930\u0938 \u0914\u0930 \u092c\u0948\u0915\u094d\u091f\u0940\u0930\u093f\u092f\u093e \u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0938\u0947 \u0930\u0915\u094d\u0937\u093e \u0915\u0930\u0928\u093e<\/li>\n<li>\u092c\u091a\u094d\u091a\u094b\u0902, \u0915\u093f\u0936\u094b\u0930\u094b\u0902 \u0914\u0930 <span style=\"color: #0000ff;\"><strong><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/%e0%a4%97%e0%a4%b0%e0%a5%8d%e0%a4%ad%e0%a4%b5%e0%a4%a4%e0%a5%80-%e0%a4%b9%e0%a5%8b%e0%a4%a8%e0%a5%87-%e0%a4%aa%e0%a4%b0-%e0%a4%9f%e0%a5%80%e0%a4%95%e0%a4%be-%e0%a4%b2%e0%a4%97%e0%a4%b5%e0%a4%be\/\">\u0917\u0930\u094d\u092d\u0935\u0924\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902<\/a> <\/strong><\/span>\u092e\u0947\u0902 \u0909\u091a\u093f\u0924 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0935\u0943\u0926\u094d\u0927\u093f \u0914\u0930 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938 \u0915\u094b \u092c\u0922\u093c\u093e\u0935\u093e \u0926\u0947\u0928\u093e<\/li>\n<li>\u090f\u0902\u091c\u093e\u0907\u092e \u090f\u092e\u093e\u0907\u0932\u0947\u091c \u00a0\u0914\u0930 \u0939\u093e\u0930\u094d\u092e\u094b\u0928 \u0907\u0902\u0938\u0941\u0932\u093f\u0928 \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0915\u0930\u0928\u093e<\/li>\n<li>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928, \u0928\u094d\u092f\u0942\u0930\u094b\u091f\u094d\u0930\u093e\u0902\u0938\u092e\u0940\u091f\u0930 \u00a0\u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0940 \u0915\u093e\u092e \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/li>\n<\/ul>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-4812 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1657741889567-300x169.png\" alt=\"\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094d\u092f\u093e \u0939\u0948 \" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1657741889567-300x169.png 300w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1657741889567-1024x576.png 1024w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1657741889567-768x432.png 768w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/1657741889567.png 1280w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<h2>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u00a0\u0915\u092e\u0940 \u00a0\u0915\u0947 \u0932\u0915\u094d\u0937\u0923<\/h2>\n<ul>\n<li>\u00a0\u0905\u0917\u0930 \u0906\u092a \u092c\u093e\u0930-\u092c\u093e\u0930 \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930 \u092a\u0921\u093c \u0930\u0939\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u0914\u0930 \u0936\u093e\u0930\u0940\u0930\u093f\u0915 \u0926\u0930\u094d\u0926 \u0915\u0940 \u0938\u092e\u0938\u094d\u092f\u093e \u0938\u0947 \u0917\u0941\u091c\u0930 \u0930\u0939\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0924\u094b \u0907\u0938\u0915\u093e \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u0939\u094b \u0938\u0915\u0924\u0940 \u0939\u0948, \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902\u0915\u093f \u0906\u092a\u0915\u0940 \u0930\u094b\u0917 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0930\u094b\u0927\u0915 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0915\u092e\u0940 \u0906\u0928\u0947 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092c\u0921\u093c\u093e \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092f\u0939 \u092d\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0936\u0930\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u0938\u0947 \u0938\u092b\u0947\u0926 \u0930\u0915\u094d\u0924 \u0915\u094b\u0936\u093f\u200d\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0916\u094d\u092f\u093e \u0915\u092e \u0939\u094b\u0924\u0940 \u091c\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0939\u0940\u092e\u093e\u0917\u094d\u0932\u094b\u092c\u093f\u0928 \u092d\u0940 \u0915\u092e \u0939\u094b \u0938\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0928 \u0915\u093e\u0930\u0923\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u0906\u092a\u0915\u0940 \u0930\u094b\u0917 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0930\u094b\u0927\u0915 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e \u092d\u0940 \u0915\u092e \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u0938\u0947 \u0930\u0915\u094d\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0936\u0930\u094d\u0915\u0930\u093e \u0915\u093e \u0938\u094d\u0924\u0930 \u0915\u092e \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948, \u091c\u093f\u0938\u0938\u0947 \u0936\u093e\u0930\u0940\u0930\u093f\u0915 \u0915\u092e\u091c\u094b\u0930\u0940 \u092e\u0939\u0938\u0942\u0938 \u0939\u094b\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0939\u0940 \u0925\u0915\u093e\u0935\u091f \u091c\u0948\u0938\u0940 \u092a\u0930\u0947\u0936\u093e\u0928\u093f\u092f\u093e\u0902 \u092a\u0948\u0926\u093e \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0905\u0932\u093e\u0935\u093e \u0906\u092a\u0915\u094b \u092c\u093e\u0930-\u092c\u093e\u0930 \u092d\u0942\u0916 \u0932\u0917\u0928\u0947 \u0915\u093e \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u0939\u094b \u0938\u0915\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\u0906\u092a\u0915\u0947 \u0938\u094c\u0902\u0926\u0930\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0932\u093f\u0939\u093e\u091c \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092c\u0947\u0939\u0926 \u091c\u0930\u0942\u0930\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0905\u0917\u0930 \u0938\u0939\u0940 \u092e\u093e\u0924\u094d\u0930\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0932\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e, \u0924\u094b \u0907\u0938\u0915\u093e \u0905\u0938\u0930 \u0906\u092a\u0915\u0947 \u092c\u093e\u0932 \u0914\u0930 \u0928\u093e\u0916\u0942\u0928\u094b\u0902 \u092a\u0930 \u092d\u0940 \u0928\u0915\u093e\u0930\u093e\u0924\u094d\u092e\u0915 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/li>\n<li>\n<div id=\"ram\" class=\"aricleBodyMain clearfix\">\n<div>\u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u092a\u094d\u0924 \u092e\u093e\u0924\u094d\u0930\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0932\u0947\u0928\u0947 \u0938\u0947 \u091c\u094b\u0921\u093c\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u094c\u091c\u0942\u0926 \u0924\u0930\u0932 \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925 \u0915\u093e \u0928\u093f\u0930\u094d\u092e\u093e\u0923 \u0915\u092e \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948, \u091c\u093f\u0938\u0938\u0947 \u0932\u091a\u0940\u0932\u093e\u092a\u0928 \u0915\u092e \u0939\u094b \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u091c\u094b\u0921\u093c\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0915\u0921\u093c\u0928 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u092e\u093e\u0902\u0938\u092a\u0947\u0936\u093f\u200d\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0940 \u0926\u0930\u094d\u0926 \u0915\u0940 \u0938\u092e\u0938\u094d\u092f\u093e \u092c\u0922\u093c\u0928\u0947 \u0932\u0917\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/div>\n<\/div>\n<\/li>\n<\/ul>\n<\/div>\n<h2>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0924\u094d\u0930\u094b\u0924<\/h2>\n<h2><span id=\"\u0938\u094d\u0930\u094b\u0924\" class=\"mw-headline\">\u0938\u094d\u0930\u094b\u0924<\/span><\/h2>\n<p><a class=\"mw-redirect\" title=\"\u092a\u094c\u0927\u0947\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%AA%E0%A5%8C%E0%A4%A7%E0%A5%87\">\u092a\u094c\u0927\u0947<\/a>\u00a0\u0905\u092a\u0928\u0940 \u091c\u0930\u0942\u0930\u0924 \u0915\u0947 \u0905\u092e\u0940\u0928\u094b \u0905\u092e\u094d\u0932 \u0915\u093e \u0938\u0902\u0936\u094d\u0932\u0947\u0937\u0923 \u0938\u094d\u0935\u092f\u0902 \u0915\u0930 \u0932\u0947\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u092a\u0930\u0928\u094d\u0924\u0941\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"\u091c\u0902\u0924\u0941\u0913\u0902\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%9C%E0%A4%82%E0%A4%A4%E0%A5%81%E0%A4%93%E0%A4%82\">\u091c\u0902\u0924\u0941\u0913\u0902<\/a>\u00a0\u0915\u094b \u0905\u092a\u0928\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u091c\u0930\u0942\u0930\u0924 \u0915\u094b \u092a\u0942\u0930\u093e \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0915\u0941\u091b \u0905\u092e\u0940\u0928\u094b \u0905\u092e\u094d\u0932\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092c\u093e\u0939\u0930 \u0938\u0947 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0932\u0947\u0928\u093e \u092a\u0921\u093c\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p>\u0936\u093e\u0915\u093e\u0939\u093e\u0930\u0940 \u0938\u094d\u0930\u094b\u0924\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902\u00a0\u091a\u0928\u093e,\u00a0\u092e\u091f\u0930,\u00a0<a title=\"\u092e\u0942\u0902\u0917 \u0926\u093e\u0932\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%AE%E0%A5%82%E0%A4%82%E0%A4%97_%E0%A4%A6%E0%A4%BE%E0%A4%B2\">\u092e\u0942\u0902\u0917<\/a>,\u00a0<a title=\"\u092e\u0938\u0942\u0930\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%AE%E0%A4%B8%E0%A5%82%E0%A4%B0\">\u092e\u0938\u0942\u0930<\/a>,\u00a0\u0909\u0921\u093c\u0926,\u00a0\u0938\u094b\u092f\u093e\u092c\u0940\u0928,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"\u0930\u093e\u091c\u092e\u093e\u0902\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%B0%E0%A4%BE%E0%A4%9C%E0%A4%AE%E0%A4%BE%E0%A4%82\">\u0930\u093e\u091c\u092e\u093e<\/a>,\u00a0\u0932\u094b\u092d\u093f\u092f\u093e,\u00a0\u0917\u0947\u0939\u0942\u0901,\u00a0\u092e\u0915\u094d\u0915\u093e\u00a0\u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0939\u0948\u0902\u0964\u00a0<a title=\"\u092e\u093e\u0902\u0938\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%AE%E0%A4%BE%E0%A4%82%E0%A4%B8\">\u092e\u093e\u0902\u0938<\/a>,\u00a0\u092e\u091b\u0932\u0940,\u00a0<a class=\"mw-redirect\" title=\"\u0905\u0902\u0921\u093e\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%85%E0%A4%82%E0%A4%A1%E0%A4%BE\">\u0905\u0902\u0921\u093e<\/a>,\u00a0<a title=\"\u0926\u0942\u0927\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%A6%E0%A5%82%E0%A4%A7\">\u0926\u0942\u0927<\/a>\u00a0\u090f\u0935\u0902\u00a0\u092f\u0915\u0943\u0924\u00a0\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u0905\u091a\u094d\u091b\u0947 \u092e\u093e\u0902\u0938\u093e\u0939\u093e\u0930\u0940 \u0938\u094d\u0930\u094b\u0924 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092a\u094c\u0927\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u092e\u093f\u0932\u0928\u0947\u0935\u093e\u0932\u0947 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u094b\u092f\u093e\u092c\u0940\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u092c\u0938\u0947 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u092e\u093e\u0924\u094d\u0930\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u092e\u0947\u0902 \u096a\u0966 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0936\u0924 \u0938\u0947 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0938\u094b\u0932\u0939 \u0938\u0947 \u0905\u091f\u094d\u0920\u093e\u0930\u0939 \u0935\u0930\u094d\u0937 \u0915\u0947 \u0906\u092f\u0941 \u0935\u0930\u094d\u0917\u0935\u093e\u0932\u0947 \u0932\u0921\u093c\u0915\u0947, \u091c\u093f\u0928\u0915\u093e \u0935\u091c\u0928 \u096b\u096d \u0915\u093f\u0932\u094b\u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u0939\u0948, \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0926\u093f\u0928 \u096d\u096e \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915\u0924\u093e \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u0940 \u0924\u0930\u0939 \u0938\u092e\u093e\u0928 \u0906\u092f\u0941 \u0935\u0930\u094d\u0917 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u0932\u0921\u093c\u0915\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f, \u091c\u093f\u0928\u0915\u093e \u0935\u091c\u0928 \u096b\u0966 \u0915\u093f\u0932\u094b\u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u0939\u0948, \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0926\u093f\u0928 \u096c\u0969 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u093e \u0938\u0947\u0935\u0928 \u091c\u0930\u0942\u0930\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0917\u0930\u094d\u092d\u0935\u0924\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u096c\u0969 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e, \u091c\u092c\u0915\u093f \u0938\u094d\u0924\u0928\u092a\u093e\u0928 \u0915\u0930\u093e\u0928\u0947\u0935\u093e\u0932\u0940 \u092e\u0939\u093f\u0932\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f (\u091b\u0939 \u092e\u093e\u0939 \u0924\u0915) \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0926\u093f\u0928 \u096d\u096b \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u093e \u0938\u0947\u0935\u0928 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915 \u0939\u0948\u0964<sup id=\"cite_ref-\u0907\u0902\u0921\u093f\u092f\u093e_4-0\" class=\"reference\"><\/sup><\/p>\n<div>\n<p><strong>1. \u0938\u094b\u092f\u093e\u092c\u0940\u0928<\/strong> \u2013 \u0938\u094b\u092f\u093e\u092c\u0940\u0928, \u092e\u0940\u091f \u0914\u0930 \u0905\u0902\u0921\u0947 \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u091c\u094d\u092f\u093e\u0926\u093e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928\u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0906\u0939\u093e\u0930 \u0939\u0948, \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u0905\u0932\u093e\u0935\u093e \u0938\u094b\u092f\u093e\u092c\u0940\u0928 \u0935\u093f\u091f\u093e\u092e\u093f\u0928 \u2018\u092c\u0940\u2019 \u0915\u0949\u092a\u094d\u0932\u0947\u0915\u094d\u0938 \u0935\u093f\u091f\u093e\u092e\u093f\u0928 \u2018\u0908\u2019 \u0914\u0930 \u0916\u0928\u093f\u091c \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0905\u0932\u093e\u0935\u093e \u0938\u094b\u092f\u093e\u092c\u0940\u0928 \u092b\u093e\u0907\u092c\u0930 \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u0938\u094b\u092f\u093e \u091a\u0902\u0915\u094d\u0938 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 50 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>2. \u092a\u0928\u0940\u0930<\/strong> \u2013 \u0926\u0942\u0927 \u0938\u0947 \u092c\u0928\u0947 \u0938\u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u0921\u0915\u094d\u091f \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092c\u0947\u0939\u0926 \u0932\u093e\u092d\u0915\u093e\u0930\u0940 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u091c\u094b \u0939\u092e\u093e\u0930\u0947 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0948\u0932\u094d\u0936\u093f\u092f\u092e \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u092a\u0942\u0930\u0940 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092a\u0928\u0940\u0930 \u092d\u0940 \u0926\u0942\u0927 \u0938\u0947 \u0939\u0940 \u0924\u0948\u092f\u093e\u0930 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0907\u0938\u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928, \u0915\u093e\u0930\u094d\u092c \u0914\u0930 \u092b\u0948\u091f \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u0928\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 18 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u0915\u0947 \u0906\u0938 \u092a\u093e\u0938 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>3. \u092e\u0942\u0902\u0917 \u0915\u0940 \u0926\u093e\u0932<\/strong> \u2013 \u092e\u0942\u0902\u0917 \u0915\u0940 \u0926\u093e\u0932 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u092a\u0942\u0930\u0940 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u0938\u0938\u094d\u0924\u093e \u0938\u093e\u0927\u0928 \u0939\u0948 \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902\u0915\u093f \u092e\u0942\u0902\u0917 \u0915\u0940 \u0926\u093e\u0932 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0938\u0947 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0938\u093f\u0930\u094d\u092b 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092e\u0942\u0902\u0917 \u0915\u0940 \u0926\u093e\u0932 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 24 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>4. \u092c\u093e\u0926\u093e\u092e<\/strong> \u2013 \u092c\u093e\u0926\u093e\u092e \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930\u0940\u0928 \u0915\u093f\u0938\u094d\u092e \u0915\u0947 \u092b\u0948\u091f \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0938\u093e\u0925 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0938\u0947 \u092f\u0941\u0915\u094d\u0924 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092c\u093e\u0926\u093e\u092e \u092e\u0947\u0902 \u0932\u0917\u092d\u0917 21 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>5. \u0915\u093e\u091c\u0942<\/strong> \u2013 \u092f\u0942\u0901 \u0924\u094b \u0915\u093e\u091c\u0942 \u0915\u0947 \u0915\u0908 \u092b\u093e\u092f\u0926\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u0914\u0930 \u092f\u0947 \u0935\u091c\u0928 \u092c\u095d\u093e\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092d\u0940 \u0938\u0939\u093e\u092f\u0915 \u0939\u0948 \u0938\u093e\u0925 \u0939\u0940 \u092f\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0938\u0947 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0938\u093f\u0930\u094d\u092b 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u0915\u093e\u091c\u0942 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 553 \u0915\u0948\u0932\u094b\u0930\u0940, 44 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092b\u0948\u091f \u0914\u0930 \u0915\u0930\u0940\u092c 18 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-4813 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protine-1665543523-300x169.webp\" alt=\"protine\" width=\"300\" height=\"169\" srcset=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protine-1665543523-300x169.webp 300w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protine-1665543523.webp 400w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><strong>6. \u0926\u0942\u0927<\/strong> \u2013 \u0926\u0942\u0927 \u0928\u093e \u0938\u093f\u0930\u094d\u092b \u0936\u0930\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0948\u0932\u094d\u0936\u093f\u092f\u092e \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u092a\u0942\u0930\u0940 \u0915\u0930 \u0939\u0921\u094d\u0921\u093f\u092f\u093e\u0902 \u092e\u091c\u092c\u0942\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948 \u092c\u0932\u094d\u0915\u093f \u092f\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u090f\u0915 \u0932\u0940\u091f\u0930 \u0926\u0942\u0927 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 40 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>7. \u0905\u0902\u0915\u0941\u0930\u093f\u0924 \u0905\u0928\u093e\u091c<\/strong> \u2013 \u0905\u0902\u0915\u0941\u0930\u093f\u0924 \u0905\u0928\u093e\u091c \u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0938\u0947\u0935\u0928 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930\u0940\u0928 \u091c\u0930\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964 \u090f\u0915 \u0915\u092a \u0905\u0902\u0915\u0941\u0930\u093f\u0924 \u0905\u0928\u093e\u091c \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 15 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>8. \u092e\u0942\u0902\u0917\u092b\u0932\u0940<\/strong> \u2013 \u092f\u0942\u0901 \u0924\u094b \u092e\u0942\u0902\u0917\u092b\u0932\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u092b\u0948\u091f \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u092f\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0938\u0947 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0938\u093f\u0930\u094d\u092b 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092e\u0942\u0902\u0917\u092b\u0932\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 26 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>9. \u091a\u0928\u093e<\/strong> \u2013 \u091a\u0928\u093e \u0928\u093e \u0938\u093f\u0930\u094d\u092b \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092c\u0932\u094d\u0915\u093f \u092b\u093e\u0907\u092c\u0930 \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948, \u0907\u0938\u0947 \u092d\u093f\u0917\u094b\u0915\u0930, \u0909\u092c\u093e\u0932 \u0915\u0930 \u092f\u093e \u092b\u094d\u0930\u093e\u0908 \u0915\u0930\u0915\u0930 \u092d\u0940 \u0916\u093e \u0938\u0915\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u091a\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 15 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p><strong>10. \u0926\u0939\u0940<\/strong> \u2013 \u0926\u0942\u0927 \u0938\u0947 \u092c\u0928\u0940 \u0939\u0930 \u091a\u0940\u095b \u092e\u0947\u0902 \u092d\u0930\u092a\u0942\u0930 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0907\u0938\u0940\u0932\u093f\u090f \u0926\u0939\u0940 \u092d\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930 \u091c\u0930\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964 100 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u0926\u0939\u0940 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0930\u0940\u092c 11 \u0917\u094d\u0930\u093e\u092e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"aligncenter\" src=\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/4\/47\/Starved_girl.jpg\/139px-Starved_girl.jpg\" \/>\u0928\u093e\u0907\u091c\u0940\u0930\u093f\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902 \u090f\u0915 \u092c\u091a\u094d\u091a\u093e \u0915\u093f\u0906\u0936\u094b\u0930\u0915\u094b\u0930 \u0938\u0947 \u092a\u0940\u0921\u093c\u093f\u0924 \u092c\u093f\u0906\u092b\u094d\u0930\u093e \u0935\u0949\u0930 \u0915\u0947 \u0926\u094c\u0930\u093e\u0928 &#8211; \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938\u0936\u0940\u0932 \u0926\u0947\u0936\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 10 \u092e\u093f\u0932\u093f\u092f\u0928 \u0938\u0947 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u092c\u091a\u094d\u091a\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0940\u0921\u093c\u093f\u0924 \u0924\u0940\u0928 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u090a\u0930\u094d\u091c\u093e \u0915\u0941\u092a\u094b\u0937\u0923 \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0915\u092e\u0940 \u0914\u0930 \u0915\u0941\u092a\u094b\u0937\u0923 (\u092a\u0940\u0908\u090f\u092e)\u00a0<a title=\"\u092c\u094c\u0926\u094d\u0927\u093f\u0915 \u0905\u0936\u0915\u094d\u200d\u0924\u0924\u093e\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%AC%E0%A5%8C%E0%A4%A6%E0%A5%8D%E0%A4%A7%E0%A4%BF%E0%A4%95_%E0%A4%85%E0%A4%B6%E0%A4%95%E0%A5%8D%E2%80%8D%E0%A4%A4%E0%A4%A4%E0%A4%BE\">\u092e\u093e\u0928\u0938\u093f\u0915 \u092e\u0902\u0926\u0924\u093e<\/a>\u00a0\u0914\u0930 kwashiorkor \u0938\u0939\u093f\u0924 \u0935\u093f\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0915\u093e\u0930\u0923 \u092c\u0928 \u0938\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964\u00a0<sup id=\"cite_ref-latham_52-0\" class=\"reference\"><\/sup>\u00a0\u0915\u094d\u0935\u093e\u0936\u093f\u0913\u0915\u094b\u0930 \u0915\u0947 \u0932\u0915\u094d\u0937\u0923\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0909\u0926\u093e\u0938\u0940\u0928\u0924\u093e, \u0926\u0938\u094d\u0924, \u0928\u093f\u0937\u094d\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u0924\u093e, \u092c\u0922\u093c\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u093f\u092b\u0932\u0924\u093e, \u092a\u0930\u0924\u0926\u093e\u0930 \u0924\u094d\u0935\u091a\u093e, \u092b\u0948\u091f\u0940 \u0932\u0940\u0935\u0930, \u0914\u0930 \u092a\u0947\u091f \u0914\u0930 \u092a\u0948\u0930\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0936\u094b\u092b \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0907\u0938 \u090f\u0921\u093f\u092e\u093e \u0915\u094b \u0932\u094d\u092f\u0942\u0915\u094b\u091f\u094d\u0930\u093f\u090f\u0928 \u092c\u0928\u093e\u0928\u0947 \u0914\u0930 \u0924\u0930\u0932 \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925 \u0938\u0902\u0924\u0941\u0932\u0928 \u0914\u0930 \u0932\u093f\u092a\u094b\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u092a\u0930\u093f\u0935\u0939\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u092e\u093e\u0928\u094d\u092f \u0915\u093e\u092e\u0915\u093e\u091c \u092a\u0930 \u090f\u0930\u093e\u0915\u093f\u0921\u094b\u0928\u093f\u0915 \u0905\u092e\u094d\u0932 \u092a\u0930 \u0932\u093e\u0907\u092a\u094b\u0915\u094d\u0938\u093f\u0928\u0947\u091c \u0915\u0940 \u0915\u093e\u0930\u094d\u0930\u0935\u093e\u0908 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0938\u092e\u091d\u093e\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0939\u0948\u0964\u00a0<sup id=\"cite_ref-53\" class=\"reference\"><\/sup><\/p>\n<p>\u092a\u0940\u0908\u090f\u092e \u0926\u0941\u0928\u093f\u092f\u093e \u092d\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u092c\u091a\u094d\u091a\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0935\u092f\u0938\u094d\u0915\u094b\u0902 \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093e\u092b\u0940 \u0906\u092e \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0938\u093e\u0932\u093e\u0928\u093e 6 \u092e\u093f\u0932\u093f\u092f\u0928 \u0932\u094b\u0917\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u092e\u094c\u0924 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0914\u0926\u094d\u092f\u094b\u0917\u093f\u0915 \u0926\u0941\u0928\u093f\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902, PEM \u092e\u0941\u0916\u094d\u092f \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0905\u0938\u094d\u092a\u0924\u093e\u0932\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0926\u0947\u0916\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948, \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u0940 \u0938\u0947 \u091c\u0941\u0921\u093c\u093e \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948, \u092f\u093e \u0905\u0915\u094d\u0938\u0930 \u092c\u0941\u091c\u0941\u0930\u094d\u0917\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u093e\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964\u00a0<sup id=\"cite_ref-DRIProteinChpt_2-8\" class=\"reference\"><\/sup><\/p>\n<p><i>\u0905\u092e\u0947\u0930\u093f\u0915\u093f\u092f\u094b\u0902<\/i>\u00a0(\u0921\u0940\u091c\u0940\u090f) \u0915\u0947\u00a0<i>\u0932\u093f\u090f 2015-2020 \u0906\u0939\u093e\u0930 \u0926\u093f\u0936\u093e\u0928\u093f\u0930\u094d\u0926\u0947\u0936<\/i>\u00a0\u092f\u0939 \u0938\u0932\u093e\u0939 \u0926\u0947\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902 \u0915\u093f \u092a\u0941\u0930\u0941\u0937 \u0914\u0930 \u0915\u093f\u0936\u094b\u0930 \u0932\u0921\u093c\u0915\u0947 \u092b\u0932\u094b\u0902, \u0938\u092c\u094d\u091c\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0905\u0928\u094d\u092f \u0915\u092e \u0916\u092a\u0924 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0916\u092a\u0924 \u092c\u0922\u093c\u093e\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0914\u0930 \u092f\u0939 \u092a\u0942\u0930\u093e \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u0938\u093e\u0927\u0928 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0938\u092e\u0917\u094d\u0930 \u0938\u0947\u0935\u0928 \u0915\u094b \u0915\u092e \u0915\u0930\u0928\u093e \u0939\u094b\u0917\u093e\u0964\u00a0<sup id=\"cite_ref-49\" class=\"reference\"><\/sup>\u00a02015 &#8211; 2020 \u0921\u0940\u091c\u0940\u090f \u0930\u093f\u092a\u094b\u0930\u094d\u091f \u092e\u0947\u0902 \u0932\u093e\u0932 \u0914\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0938\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924 \u092e\u093e\u0902\u0938 \u0915\u0947 \u0938\u0947\u0935\u0928 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0905\u0928\u0941\u0936\u0902\u0938\u093f\u0924 \u0938\u0940\u092e\u093e \u0928\u093f\u0930\u094d\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0915\u0940 \u0917\u0908 \u0939\u0948\u0964 \u091c\u092c\u0915\u093f \u0930\u093f\u092a\u094b\u0930\u094d\u091f \u092e\u0947\u0902 \u092f\u0939 \u0926\u093f\u0916\u093e\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f \u0932\u093e\u0932 \u0914\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0938\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924 \u092e\u093e\u0902\u0938 \u0915\u0947 \u0915\u092e \u0938\u0947\u0935\u0928 \u0938\u0947 \u0935\u092f\u0938\u094d\u0915\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902\u00a0<a title=\"\u0939\u0943\u0926\u092f\u0935\u093e\u0939\u093f\u0915\u093e \u0930\u094b\u0917\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%B9%E0%A5%83%E0%A4%A6%E0%A4%AF%E0%A4%B5%E0%A4%BE%E0%A4%B9%E0%A4%BF%E0%A4%95%E0%A4%BE_%E0%A4%B0%E0%A5%8B%E0%A4%97\">\u0939\u0943\u0926\u092f \u0930\u094b\u0917\u094b\u0902 \u0915\u0947<\/a>\u00a0\u091c\u094b\u0916\u093f\u092e \u0915\u094b \u0915\u092e \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u092f\u0939 \u0907\u0928 \u092e\u0940\u091f \u0938\u0947 \u092e\u093f\u0932\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u092a\u094b\u0937\u0915 \u0924\u0924\u094d\u0935\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092e\u0942\u0932\u094d\u092f \u0915\u094b \u092d\u0940 \u0928\u094b\u091f \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0938\u093f\u092b\u093e\u0930\u093f\u0936 \u092e\u0940\u091f \u092f\u093e \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u0938\u0947\u0935\u0928 \u0915\u094b \u0938\u0940\u092e\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948, \u092c\u0932\u094d\u0915\u093f \u0938\u094b\u0921\u093f\u092f\u092e \u0915\u0940 \u0926\u0948\u0928\u093f\u0915 \u0938\u0940\u092e\u093e (&lt;2300) \u0915\u0940 \u0928\u093f\u0917\u0930\u093e\u0928\u0940 \u0914\u0930 \u0930\u0916\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0939\u0948 \u00a0 \u092e\u093f\u0932\u0940\u0917\u094d\u0930\u093e\u092e), \u0938\u0902\u0924\u0943\u092a\u094d\u0924 \u0935\u0938\u093e (\u092a\u094d\u0930\u0924\u093f \u0926\u093f\u0928 \u0915\u0941\u0932 \u0915\u0948\u0932\u094b\u0930\u0940 \u0915\u093e 10% \u0938\u0947 \u0915\u092e), \u0914\u0930 \u091c\u094b\u0921\u093c\u093e \u0936\u0930\u094d\u0915\u0930\u093e (\u092a\u094d\u0930\u0924\u093f \u0926\u093f\u0928 \u0915\u0941\u0932 \u0915\u0948\u0932\u094b\u0930\u0940 \u0915\u093e 10% \u0938\u0947 \u0915\u092e) \u091c\u094b \u0915\u0941\u091b \u092e\u0940\u091f \u0914\u0930 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0916\u092a\u0924 \u0915\u0947 \u092a\u0930\u093f\u0923\u093e\u092e\u0938\u094d\u0935\u0930\u0942\u092a \u092c\u0922\u093c \u0938\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u091c\u092c\u0915\u093f 2015 \u0915\u0940 \u0921\u0940\u091c\u0940\u090f \u0930\u093f\u092a\u094b\u0930\u094d\u091f \u092e\u0947\u0902 \u0932\u093e\u0932 \u0914\u0930 \u092a\u094d\u0930\u0938\u0902\u0938\u094d\u0915\u0943\u0924 \u092e\u0940\u091f \u0915\u0940 \u0916\u092a\u0924 \u0915\u0947 \u0915\u092e \u0938\u094d\u0924\u0930 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0938\u0932\u093e\u0939 \u0926\u0940 \u0917\u0908 \u0939\u0948, 2015-2020 \u0921\u0940\u091c\u0940\u090f \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0938\u093f\u092b\u093e\u0930\u093f\u0936\u0947\u0902 \u092c\u0924\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902 \u0915\u093f \u0935\u093f\u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0916\u093e\u0926\u094d\u092f \u092a\u0926\u093e\u0930\u094d\u0925\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0938\u0947\u0935\u0928 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0928\u093e \u091a\u093e\u0939\u093f\u090f, \u091c\u093f\u0938\u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u0947 \u0936\u093e\u0915\u093e\u0939\u093e\u0930\u0940 \u0914\u0930 \u092e\u093e\u0902\u0938\u093e\u0939\u093e\u0930\u0940 \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0938\u094d\u0930\u094b\u0924 \u0936\u093e\u092e\u093f\u0932 \u0939\u0948\u0902\u0964\u00a0<sup id=\"cite_ref-50\" class=\"reference\"><\/sup><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0915\u094d\u092f\u093e \u0939\u0948? \u0938\u0930\u094d\u0935\u092a\u094d\u0930\u0925\u092e \u091c\u0947. \u092c\u0930\u094d\u091c\u0947\u0932\u093f\u092f\u0938 \u0928\u0947 \u201c\u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 (Protein)\u201d \u0936\u092c\u094d\u0926 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0925\u093e. \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1519,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[23,27],"tags":[878,874,876,859,857,850,373,520,521,519,518,846,871,875,864,852,844,855,867,848,849,845,841,856,877,873,853,854,851,843,868,870,861,863,858,869,862,842,847,872,865,866,840,860],"class_list":["post-1514","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lifestyle-medicine","category-nutrition-in-disease","tag-complementary-proteins","tag-complete-proteins","tag-incomplete-proteins","tag-kwashiorkor","tag-protein-energy-malnutrition","tag-protein-kya-hai","tag-protein-in-hindi","tag-protein-works-in-hindi","tag-sources-of-protein-in-hindi","tag-types-of-protein-in-hindi","tag-what-is-protein-in-hindi","tag-846","tag-871","tag-875","tag-864","tag-852","tag-844","tag-855","tag-867","tag-848","tag-849","tag-845","tag-841","tag-856","tag-877","tag-873","tag-853","tag-854","tag-851","tag-843","tag-868","tag-870","tag-861","tag-863","tag-858","tag-869","tag-862","tag-842","tag-847","tag-872","tag-865","tag-866","tag-840","tag-860"],"aioseo_notices":[],"featured_image_urls":{"full":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",680,400,false],"thumbnail":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein-300x176.jpg",300,176,true],"medium_large":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",640,376,false],"large":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",640,376,false],"1536x1536":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",680,400,false],"2048x2048":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",680,400,false],"covernews-slider-full":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",680,400,false],"covernews-slider-center":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",680,400,false],"covernews-featured":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg",680,400,false],"covernews-medium":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein-680x380.jpg",540,302,true],"covernews-medium-square":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein-675x400.jpg",400,237,true]},"author_info":{"display_name":"Dr. Rajesh Jain","author_link":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/author\/rajeshjain\/"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/category\/lifestyle-medicine\/\" rel=\"category tag\">Lifestyle Medicine<\/a> <a href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/category\/nutrition-in-disease\/\" rel=\"category tag\">Nutrition in Diabetes &amp; Obesity<\/a>","tag_info":"Nutrition in Diabetes &amp; Obesity","comment_count":"2","jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2019\/10\/protein.jpg","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1514","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1514"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1514\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4814,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1514\/revisions\/4814"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1519"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1514"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1514"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1514"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}