{"id":5093,"date":"2025-06-05T20:04:20","date_gmt":"2025-06-05T14:34:20","guid":{"rendered":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/?p=5093"},"modified":"2025-06-05T20:04:20","modified_gmt":"2025-06-05T14:34:20","slug":"personalized-medicine-the-next-big-change-in-diabetes-treatment","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/personalized-medicine-the-next-big-change-in-diabetes-treatment\/","title":{"rendered":"\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e: \u0921\u093e\u092f\u092c\u093f\u091f\u0940\u091c \u0909\u092a\u091a\u093e\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0917\u0932\u093e \u092c\u0921\u093c\u093e \u092c\u0926\u0932\u093e\u0935"},"content":{"rendered":"<h2 data-start=\"0\" data-end=\"52\"><strong data-start=\"0\" data-end=\"52\">\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0914\u0930 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939: \u090f\u0915 \u0915\u094d\u0930\u093e\u0902\u0924\u093f\u0915\u093e\u0930\u0940 \u0916\u094b\u091c<\/strong><\/h2>\n<p data-start=\"54\" data-end=\"353\">&#8220;\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e&#8221; \u0915\u0940 \u0905\u0935\u0927\u093e\u0930\u0923\u093e \u0905\u0915\u094d\u0938\u0930 \u0905\u092e\u0942\u0930\u094d\u0924 \u0932\u0917\u0924\u0940 \u0939\u0948, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u0938\u094d\u091f\u0948\u0928\u092b\u094b\u0930\u094d\u0921 \u0915\u0947 \u0906\u0923\u0935\u093f\u0915 \u0906\u0928\u0941\u0935\u0902\u0936\u093f\u0915\u0940 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u091c\u094d\u091e \u092e\u093e\u0907\u0915\u0932 \u0938\u094d\u0928\u093e\u0907\u0921\u0930 \u0928\u0947 \u0907\u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0938\u093e\u0939\u0938\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u092f\u094b\u0917 \u0915\u0947 \u092e\u093e\u0927\u094d\u092f\u092e \u0938\u0947 \u091c\u0940\u0935\u0902\u0924 \u092c\u0928\u093e \u0926\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u0916\u0941\u0926 \u0915\u094b \u090f\u0915 \u092a\u0930\u0940\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0935\u093f\u0937\u092f \u0915\u0947 \u0930\u0942\u092a \u092e\u0947\u0902 \u0909\u092a\u092f\u094b\u0917 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0914\u0930 \u092f\u0939 \u0926\u093f\u0916\u093e\u092f\u093e \u0915\u093f \u092f\u0939 \u0924\u0915\u0928\u0940\u0915 \u092d\u0935\u093f\u0937\u094d\u092f \u092e\u0947\u0902 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u0926\u0947\u0916\u092d\u093e\u0932 \u0915\u094b \u0915\u093f\u0938 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930 \u092c\u0926\u0932 \u0938\u0915\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p data-start=\"355\" data-end=\"993\">\u0938\u094d\u0928\u093e\u0907\u0921\u0930 \u0914\u0930 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0936\u094b\u0927 \u091f\u0940\u092e \u0928\u0947 \u0938\u092c\u0938\u0947 \u092a\u0939\u0932\u0947 \u0909\u0928\u0915\u093e \u0938\u092e\u094d\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u091c\u0940\u0928\u094b\u092e \u0905\u0928\u0941\u0915\u094d\u0930\u092e\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e, \u091c\u093f\u0938\u0938\u0947 \u092f\u0939 \u092a\u0924\u093e \u091a\u0932\u093e \u0915\u093f \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u0909\u091a\u094d\u091a \u0915\u094b\u0932\u0947\u0938\u094d\u091f\u094d\u0930\u0949\u0932, \u0915\u094b\u0930\u094b\u0928\u0930\u0940 \u0927\u092e\u0928\u0940 \u0930\u094b\u0917, \u092c\u0947\u0938\u0932 \u0938\u0947\u0932 \u0915\u093e\u0930\u094d\u0938\u093f\u0928\u094b\u092e\u093e (\u0924\u094d\u0935\u091a\u093e \u0915\u0948\u0902\u0938\u0930 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0930) \u0914\u0930 <strong><span style=\"color: #0000ff;\"><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/how-does-the-ketogenic-diet-work-for-type-2-diabetes\/\">\u091f\u093e\u0907\u092a 2 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939<\/a><\/span><\/strong> \u091c\u0948\u0938\u0940 \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0906\u0928\u0941\u0935\u0902\u0936\u093f\u0915 \u0916\u0924\u0930\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0905\u0917\u0932\u0947 \u0926\u094b \u0935\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0924\u0915, \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0930\u0915\u094d\u0924 \u092e\u0947\u0902 \u0939\u091c\u093c\u093e\u0930\u094b\u0902 \u091c\u0948\u0935\u093f\u0915 \u0938\u0902\u0915\u0947\u0924\u0915\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0928\u093f\u092f\u092e\u093f\u0924 \u0905\u0902\u0924\u0930\u093e\u0932 \u092a\u0930 \u091f\u094d\u0930\u0948\u0915 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e\u0964 \u0906\u092e \u0924\u094c\u0930 \u092a\u0930, \u090f\u0915 \u0938\u093e\u092e\u093e\u0928\u094d\u092f \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u091c\u093e\u0902\u091a \u0915\u0947\u0935\u0932 \u0932\u0917\u092d\u0917 20 \u091c\u0948\u0935\u093f\u0915 \u092f\u093e \u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u0938\u0902\u0915\u0947\u0924\u0915\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u091c\u093e\u0901\u091a \u0915\u0930\u0924\u0940 \u0939\u0948, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u0938\u094d\u0928\u093e\u0907\u0921\u0930 \u0915\u0940 \u091f\u0940\u092e \u0928\u0947 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u091c\u0940\u0935\u0902\u0924, \u0924\u094d\u0930\u093f-\u0906\u092f\u093e\u092e\u0940 \u0906\u0923\u0935\u093f\u0915 \u091a\u0932\u091a\u093f\u0924\u094d\u0930 \u0924\u0948\u092f\u093e\u0930 \u0915\u093f\u092f\u093e, \u091c\u093f\u0938\u092e\u0947\u0902 \u092f\u0939 \u0926\u093f\u0916\u093e\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e \u0915\u093f \u0915\u0948\u0938\u0947 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u091c\u0940\u0928, \u0906\u0930\u090f\u0928\u090f, \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928 \u0914\u0930 \u0905\u0928\u094d\u092f \u0905\u0923\u0941 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u0914\u0930 \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u0940 \u0915\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0906\u092a\u0938 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/p>\n<p data-start=\"995\" data-end=\"1478\">\u0905\u0927\u094d\u092f\u092f\u0928 \u0915\u0940 \u0936\u0941\u0930\u0941\u0906\u0924 \u092e\u0947\u0902, \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u090f\u0915 \u0938\u093e\u092e\u093e\u0928\u094d\u092f \u0938\u0930\u094d\u0926\u0940 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e \u0915\u094b \u091f\u094d\u0930\u0948\u0915 \u0915\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u092c\u093e\u0926 \u092e\u0947\u0902, \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u092f\u0939 \u092d\u0940 \u0926\u0947\u0916\u093e \u0915\u093f \u0915\u0948\u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0936\u094d\u0935\u0938\u0928 \u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0923\u0935\u093f\u0915 \u092c\u0926\u0932\u093e\u0935 \u0939\u0941\u090f \u0914\u0930 \u092f\u0939 \u092c\u0926\u0932\u093e\u0935 \u0905\u0902\u0924\u0924\u0903 <span style=\"color: #0000ff;\"><strong><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/how-does-the-ketogenic-diet-work-for-type-2-diabetes\/\">\u091f\u093e\u0907\u092a 2 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939<\/a> <\/strong><\/span>\u092e\u0947\u0902 \u092c\u0926\u0932 \u0917\u092f\u093e\u0964 \u092f\u0939 \u0936\u094b\u0927 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0937\u094d\u0920\u093f\u0924 <em data-start=\"1243\" data-end=\"1249\">Cell<\/em> \u092a\u0924\u094d\u0930\u093f\u0915\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0936\u093f\u0924 \u0939\u0941\u0906 \u0925\u093e\u0964 \u0939\u093e\u0932\u093e\u0901\u0915\u093f \u0907\u0938 \u0924\u0930\u0939 \u0915\u0940 \u0928\u093f\u0917\u0930\u093e\u0928\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0923\u093e\u0932\u0940 \u0905\u092d\u0940 \u0938\u093e\u092e\u093e\u0928\u094d\u092f \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u0915\u0940\u092f \u0909\u092a\u092f\u094b\u0917 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092c\u0939\u0941\u0924 \u091c\u091f\u093f\u0932 \u0914\u0930 \u092e\u0939\u0902\u0917\u0940 \u0939\u0948, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u092f\u0939 \u092d\u0935\u093f\u0937\u094d\u092f \u0915\u0940 \u0909\u0938 \u0926\u093f\u0936\u093e \u0915\u0940 \u091d\u0932\u0915 \u091c\u0930\u0942\u0930 \u0926\u0947\u0924\u0940 \u0939\u0948 \u091c\u0939\u093e\u0901 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u092a\u0942\u0930\u0940 \u0924\u0930\u0939 \u0938\u0947 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f-\u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0915\u0947 \u0905\u0928\u0941\u0930\u0942\u092a \u0939\u094b \u0938\u0915\u0947\u0917\u0940\u0964<\/p>\n<p data-start=\"995\" data-end=\"1478\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-5097 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Shugar13Aug-300x169.avif\" alt=\" \u0921\u093e\u092f\u092c\u093f\u091f\u0940\u091c \" width=\"538\" height=\"303\" srcset=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Shugar13Aug-300x169.avif 300w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Shugar13Aug-1024x576.avif 1024w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Shugar13Aug-768x432.avif 768w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Shugar13Aug-1536x864.avif 1536w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/Shugar13Aug.avif 1600w\" sizes=\"auto, (max-width: 538px) 100vw, 538px\" \/><\/p>\n<h2 data-start=\"1480\" data-end=\"1514\">\u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0914\u0930 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939 \u0915\u0947 \u092c\u0940\u091a \u0938\u0902\u092c\u0902\u0927<\/h2>\n<p data-start=\"1516\" data-end=\"1916\">\u0907\u0938 \u0905\u0927\u094d\u092f\u092f\u0928 \u0915\u093e \u0938\u092c\u0938\u0947 \u0930\u094b\u091a\u0915 \u092a\u0939\u0932\u0942 \u092e\u0947\u0930\u0947 \u0932\u093f\u090f \u092f\u0939 \u0925\u093e \u0915\u093f \u0907\u0938\u092e\u0947\u0902 <span style=\"color: #0000ff;\"><strong><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/hi.wikipedia.org\/wiki\/%E0%A4%AE%E0%A4%A7%E0%A5%81%E0%A4%AE%E0%A5%87%E0%A4%B9\">\u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939<\/a><\/strong><\/span> \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938 \u0915\u094b \u0935\u093e\u0938\u094d\u0924\u0935\u093f\u0915 \u0938\u092e\u092f \u092e\u0947\u0902 \u0926\u0930\u094d\u091c \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e\u0964 \u0905\u0927\u094d\u092f\u092f\u0928 \u0915\u0947 \u0932\u0917\u092d\u0917 \u092e\u0927\u094d\u092f \u092e\u0947\u0902, \u092e\u093e\u0907\u0915\u0932 \u0938\u094d\u0928\u093e\u0907\u0921\u0930 \u0915\u094b \u090f\u0915 \u0936\u094d\u0935\u0938\u0928 \u0938\u093f\u0902\u0936\u093f\u092f\u0932 \u0935\u093e\u092f\u0930\u0938 (RSV) \u0915\u093e \u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0939\u0941\u0906, \u091c\u094b \u092b\u0947\u092b\u0921\u093c\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u0932\u0917\u092d\u0917 \u0926\u094b \u0939\u092b\u094d\u0924\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092d\u0940\u0924\u0930, \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0930\u0915\u094d\u0924 \u0936\u0930\u094d\u0915\u0930\u093e \u0915\u094b \u0928\u093f\u092f\u0902\u0924\u094d\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u0940 \u0915\u094d\u0937\u092e\u0924\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092c\u0926\u0932\u093e\u0935 \u0906\u0928\u0947 \u0932\u0917\u0947\u0964 \u0909\u0928\u0915\u0940 \u0930\u0915\u094d\u0924 \u0936\u0930\u094d\u0915\u0930\u093e \u0915\u093e \u0938\u094d\u0924\u0930 \u092c\u0922\u093c\u0928\u0947 \u0932\u0917\u093e \u0914\u0930 \u0924\u0940\u0928 \u092e\u0939\u0940\u0928\u0947 \u0915\u0947 \u092d\u0940\u0924\u0930 \u0909\u0928\u094d\u0939\u0947\u0902 \u091f\u093e\u0907\u092a 2 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939 \u0915\u093e \u0928\u093f\u0926\u093e\u0928 \u0939\u0941\u0906\u0964<\/p>\n<p data-start=\"1918\" data-end=\"2394\">\u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u0938\u093e\u092e\u093e\u0928\u094d\u092f \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0930\u0915\u094d\u0937\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e \u0938\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f \u0939\u0941\u0908 \u0914\u0930 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0928\u0947 \u090f\u0902\u091f\u0940\u092c\u0949\u0921\u0940\u091c\u093c \u0915\u093e \u0909\u0924\u094d\u092a\u093e\u0926\u0928 \u0936\u0941\u0930\u0942 \u0915\u0930 \u0926\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925-\u0938\u093e\u0925 \u0911\u091f\u094b\u090f\u0902\u091f\u0940\u092c\u0949\u0921\u0940\u091c\u093c \u092d\u0940 \u092c\u0928\u0928\u0947 \u0932\u0917\u0947\u2014\u0910\u0938\u0947 \u090f\u0902\u091f\u0940\u092c\u0949\u0921\u0940 \u091c\u094b \u0917\u0932\u0924\u0940 \u0938\u0947 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0939\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u0940\u0928\u094b\u0902 \u092a\u0930 \u0939\u092e\u0932\u093e \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0932\u0917\u0947\u0964 \u0907\u0928\u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 <span style=\"color: #0000ff;\"><strong><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/en.wikipedia.org\/wiki\/Autoantibody\">\u0911\u091f\u094b\u090f\u0902\u091f\u0940\u092c\u0949\u0921\u0940<\/a><\/strong><\/span> \u0909\u0938 \u0930\u093f\u0938\u0947\u092a\u094d\u091f\u0930 \u0915\u094b \u0928\u093f\u0936\u093e\u0928\u093e \u092c\u0928\u093e \u0930\u0939\u0940 \u0925\u0940 \u091c\u094b \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0940 \u0938\u0924\u0939 \u092a\u0930 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948 \u0914\u0930 \u0907\u0902\u0938\u0941\u0932\u093f\u0928 \u0915\u094b \u092c\u093e\u0901\u0927\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0926\u0926 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964 \u091c\u092c \u092f\u0939 \u0930\u093f\u0938\u0947\u092a\u094d\u091f\u0930 \u092c\u093e\u0927\u093f\u0924 \u0939\u094b \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948, \u0924\u094b \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e\u0913\u0902 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0930\u0915\u094d\u0924 \u0938\u0947 \u0936\u0930\u094d\u0915\u0930\u093e \u0915\u094b \u0905\u0935\u0936\u094b\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u093e \u092e\u0941\u0936\u094d\u0915\u093f\u0932 \u0939\u094b \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948\u2014\u091c\u094b \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939 \u0915\u093e \u090f\u0915 \u092e\u0941\u0916\u094d\u092f \u0932\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p data-start=\"2396\" data-end=\"2666\">\u092f\u0939 \u0939\u093f\u0938\u094d\u0938\u093e \u092e\u0947\u0930\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u092c\u0939\u0941\u0924 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0925\u093e\u0964 \u091b\u0939 \u0938\u093e\u0932 \u092a\u0939\u0932\u0947, \u092e\u0941\u091d\u0947 \u092d\u0940 \u090f\u0915 \u0917\u0902\u092d\u0940\u0930 \u0914\u0930 \u0932\u0902\u092c\u0947 \u0938\u092e\u092f \u0924\u0915 \u091a\u0932\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 \u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0915\u0947 \u092c\u093e\u0926 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939 \u0915\u093e \u092a\u0924\u093e \u091a\u0932\u093e \u0925\u093e\u0964 \u092f\u0939 \u0928\u093f\u0926\u093e\u0928 \u092e\u0947\u0930\u0947 \u0932\u093f\u090f \u091a\u094c\u0902\u0915\u093e\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u093e \u0925\u093e: \u092e\u0948\u0902 \u0926\u0941\u092c\u0932\u0940-\u092a\u0924\u0932\u0940 \u0939\u0942\u0902, \u0938\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f \u0939\u0942\u0902, \u0905\u091a\u094d\u091b\u093e \u0916\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0942\u0902 \u0914\u0930 \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u093f\u0938\u0940 \u0915\u094b \u092f\u0939 \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u0940 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p data-start=\"2396\" data-end=\"2666\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-5099 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/images-6-300x150.jpg\" alt=\" \u0921\u093e\u092f\u092c\u093f\u091f\u0940\u091c \" width=\"644\" height=\"322\" srcset=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/images-6-300x150.jpg 300w, https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/images-6.jpg 318w\" sizes=\"auto, (max-width: 644px) 100vw, 644px\" \/><\/p>\n<p data-start=\"2668\" data-end=\"2923\">\u092e\u0941\u091d\u0947 \u0939\u092e\u0947\u0936\u093e \u0938\u0902\u0926\u0947\u0939 \u0925\u093e \u0915\u093f \u0909\u0938 \u0938\u0902\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923 \u0928\u0947 \u0915\u093f\u0938\u0940 \u0924\u0930\u0939 \u0938\u0947 \u092e\u0947\u0930\u0940 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939 \u0915\u094b \u091f\u094d\u0930\u093f\u0917\u0930 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0939\u094b\u0917\u093e, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u0905\u092d\u0940 \u0924\u0915 \u092e\u0941\u091d\u0947 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0938\u093e\u0939\u093f\u0924\u094d\u092f \u092e\u0947\u0902 \u0907\u0938\u0915\u093e \u0915\u094b\u0908 \u0920\u094b\u0938 \u092a\u094d\u0930\u092e\u093e\u0923 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u092e\u093f\u0932\u093e \u0925\u093e\u0964 \u0938\u094d\u0928\u093e\u0907\u0921\u0930 \u0915\u093e \u0936\u094b\u0927 \u092d\u0932\u0947 \u0939\u0940 \u092e\u0947\u0930\u0947 \u0907\u0932\u093e\u091c \u0915\u094b \u0928 \u092c\u0926\u0932\u0947, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u0907\u0938\u0938\u0947 \u092e\u0941\u091d\u0947 \u092e\u0947\u0930\u0940 \u0938\u094d\u0925\u093f\u0924\u093f \u0915\u094b \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930 \u0938\u092e\u091d\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0926\u0926 \u092e\u093f\u0932\u0940\u0964<\/p>\n<h2 data-start=\"2925\" data-end=\"2969\">\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u0926\u093f\u0936\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092c\u0922\u093c\u0924\u0947 \u0915\u0926\u092e<\/h2>\n<p data-start=\"2971\" data-end=\"3361\">\u0921\u0940\u090f\u0928\u090f \u0905\u0928\u0941\u0915\u094d\u0930\u092e\u0923, \u092a\u094d\u0930\u094b\u091f\u093f\u0913\u092e\u093f\u0915\u094d\u0938, \u0907\u092e\u0947\u091c\u093f\u0902\u0917 \u0924\u0915\u0928\u0940\u0915\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0935\u093e\u092f\u0930\u0932\u0947\u0938 \u092e\u0949\u0928\u093f\u091f\u0930\u093f\u0902\u0917 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0909\u0928\u094d\u0928\u0924 \u091c\u0948\u0935-\u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u0940\u092f \u0909\u092a\u0915\u0930\u0923\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u092e\u0926\u0926 \u0938\u0947 \u092f\u0939 \u092a\u0924\u093e \u091a\u0932\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938, \u0909\u0928\u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0917\u0924\u093f \u0914\u0930 \u0909\u092a\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092c\u0940\u091a \u0915\u093e\u092b\u0940 \u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938 \u0916\u094b\u091c \u0928\u0947 \u092f\u0939 \u0938\u0935\u093e\u0932 \u0909\u0920\u093e\u092f\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f \u0915\u094d\u092f\u093e \u0939\u0930 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f \u0915\u0940 \u091c\u0948\u0935-\u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u092c\u0928\u093e\u0935\u091f, \u0936\u0930\u0940\u0930\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e, \u092a\u0930\u094d\u092f\u093e\u0935\u0930\u0923\u0940\u092f \u0938\u0902\u092a\u0930\u094d\u0915 \u0914\u0930 \u0935\u094d\u092f\u0935\u0939\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u0906\u0927\u093e\u0930 \u092a\u0930 \u0909\u092a\u091a\u093e\u0930 \u0914\u0930 \u0930\u094b\u0915\u0925\u093e\u092e \u0915\u0940 \u0930\u0923\u0928\u0940\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901 \u0905\u0932\u0917-\u0905\u0932\u0917 \u0939\u094b\u0928\u0940 \u091a\u093e\u0939\u093f\u090f\u0964<\/p>\n<p data-start=\"3363\" data-end=\"3628\">\u0905\u092c \u092f\u0939 \u0935\u094d\u092f\u093e\u092a\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u093e\u0930 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e \u0930\u0939\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u091c\u0948\u0935\u093f\u0915 \u091c\u091f\u093f\u0932\u0924\u093e \u0914\u0930 \u0935\u093f\u0935\u093f\u0927\u0924\u093e \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u2018\u090f\u0915 \u0939\u0940 \u0907\u0932\u093e\u091c \u0938\u092d\u0940 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f\u2019 \u0915\u0940 \u092a\u0926\u094d\u0927\u0924\u093f \u0915\u093e\u0930\u0917\u0930 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0939\u0948\u0964 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928 \u092a\u0930, \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0935\u093f\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928 \u0907\u0938 \u0926\u093f\u0936\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092c\u0922\u093c \u0930\u0939\u093e \u0939\u0948 \u091c\u0939\u093e\u0901 \u0939\u0930 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0935\u093f\u0936\u093f\u0937\u094d\u091f \u0914\u0930 \u0905\u0928\u0941\u0915\u0942\u0932\u093f\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u092f\u094b\u091c\u0928\u093e \u092c\u0928\u093e\u0908 \u091c\u093e \u0938\u0915\u0947\u0964<\/p>\n<p data-start=\"3630\" data-end=\"3955\">\u0907\u0938 \u0935\u093f\u0937\u092f \u092a\u0930 \u0915\u0908 \u0935\u094d\u092f\u093e\u092a\u0915 \u0938\u092e\u0940\u0915\u094d\u0937\u093e\u090f\u0902 \u0914\u0930 \u092a\u093e\u0920\u094d\u092f\u092a\u0941\u0938\u094d\u0924\u0915\u0947\u0902 \u092a\u094d\u0930\u0915\u093e\u0936\u093f\u0924 \u0939\u094b \u091a\u0941\u0915\u0940 \u0939\u0948\u0902, \u091c\u094b \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u091b\u093e\u0924\u094d\u0930\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u0915\u094b\u0902 \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0915\u094b \u0936\u093f\u0915\u094d\u0937\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0915\u093e \u0909\u0926\u094d\u0926\u0947\u0936\u094d\u092f \u0930\u0916\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0939\u093e\u0932\u093e\u0902\u0915\u093f \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924, \u0935\u093f\u0936\u093f\u0937\u094d\u091f, \u0914\u0930 \u0938\u091f\u0940\u0915 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0936\u092c\u094d\u0926\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0909\u092a\u092f\u094b\u0917 \u0905\u0915\u094d\u0938\u0930 \u090f\u0915-\u0926\u0942\u0938\u0930\u0947 \u0915\u0947 \u0938\u094d\u0925\u093e\u0928 \u092a\u0930 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948, \u0915\u0941\u091b \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u091c\u094d\u091e\u094b\u0902 \u0915\u093e \u092e\u093e\u0928\u0928\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f \u0907\u0928\u092e\u0947\u0902 \u0938\u0942\u0915\u094d\u0937\u094d\u092e \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0905\u0902\u0924\u0930 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/p>\n<h2 data-start=\"3957\" data-end=\"3992\">\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u091a\u0941\u0928\u094c\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901<\/h2>\n<p data-start=\"3994\" data-end=\"4275\">\u0939\u093e\u0932\u093e\u0901\u0915\u093f \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u0938\u0902\u092d\u093e\u0935\u0928\u093e\u090f\u0902 \u0905\u092a\u093e\u0930 \u0939\u0948\u0902, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0938\u093e\u092e\u0928\u0947 \u0915\u0908 \u091a\u0941\u0928\u094c\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901 \u0939\u0948\u0902\u2014\u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0928\u093f\u092f\u093e\u092e\u0915 \u0938\u0902\u0938\u094d\u0925\u093e\u0913\u0902 \u0938\u0947 \u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u0943\u0924\u093f \u092a\u094d\u0930\u093e\u092a\u094d\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u092e\u0947\u0902\u0964 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0905\u0932\u093e\u0935\u093e, \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u0915\u094b\u0902, \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u092a\u094d\u0930\u0923\u093e\u0932\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916\u094b\u0902, \u092c\u0940\u092e\u093e \u0915\u0902\u092a\u0928\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u0938\u094d\u0935\u092f\u0902 \u092e\u0930\u0940\u091c\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092c\u0940\u091a \u0907\u0938\u0915\u0940 \u0935\u094d\u092f\u093e\u092a\u0915 \u0938\u094d\u0935\u0940\u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u0924\u093e \u092d\u0940 \u090f\u0915 \u092c\u0921\u093c\u0940 \u092c\u093e\u0927\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p data-start=\"4277\" data-end=\"4607\">\u0907\u0928\u092e\u0947\u0902 \u0938\u092c\u0938\u0947 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092f\u0939 \u0938\u093e\u092c\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u093e \u0939\u0948 \u0915\u093f \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u092a\u0926\u094d\u0927\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901 \u092a\u093e\u0930\u0902\u092a\u0930\u093f\u0915 \u0907\u0932\u093e\u091c \u0915\u0940 \u0924\u0941\u0932\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930 \u092a\u0930\u093f\u0923\u093e\u092e \u0926\u0947\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092f\u0939 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0907\u0938\u0932\u093f\u090f \u092d\u0940 \u0906\u0935\u0936\u094d\u092f\u0915 \u0939\u0948 \u0915\u094d\u092f\u094b\u0902\u0915\u093f \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u0909\u092a\u091a\u093e\u0930 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0911\u091f\u094b-\u0932\u0949\u0917\u0938 CAR-T \u0915\u094b\u0936\u093f\u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u0924\u094d\u092f\u093e\u0930\u094b\u092a\u0923 (\u0915\u0941\u091b \u0915\u0948\u0902\u0938\u0930 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f) \u092f\u093e \u0938\u093f\u0938\u094d\u091f\u093f\u0915 \u092b\u093e\u0907\u092c\u094d\u0930\u094b\u0938\u093f\u0938 \u0915\u0947 \u0932\u093f\u090f \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928-\u0906\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0926\u0935\u093e\u090f\u0902 (\u091c\u0948\u0938\u0947 \u0907\u0935\u093e\u0915\u093e\u092b\u094d\u091f\u0949\u0930) \u0905\u0924\u094d\u092f\u0927\u093f\u0915 \u092e\u0939\u0902\u0917\u0940 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/p>\n<p data-start=\"4277\" data-end=\"4607\">]<img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-5100 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/images-1-4.jpg\" alt=\"\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u091a\u0941\u0928\u094c\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901\" width=\"533\" height=\"355\" \/><\/p>\n<p data-start=\"4609\" data-end=\"5047\">\u0907\u0938 \u0938\u092e\u0940\u0915\u094d\u0937\u093e \u092e\u0947\u0902, \u0939\u092e \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0947 \u0906\u0930\u0902\u092d \u0914\u0930 \u0907\u0938\u0947 \u0906\u0917\u0947 \u092c\u0922\u093c\u093e\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0947\u0930\u0923\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0938\u092e\u091d\u0928\u0947 \u0915\u093e \u092a\u094d\u0930\u092f\u093e\u0938 \u0915\u0930\u0947\u0902\u0917\u0947\u0964 \u0939\u092e \u092a\u093f\u091b\u0932\u0947 \u0915\u0941\u091b \u0926\u0936\u0915\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0939\u0941\u090f \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938, \u092e\u094c\u091c\u0942\u0926\u093e \u0938\u0940\u092e\u093e\u090f\u0902, \u0914\u0930 \u0907\u0938 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0947 \u092d\u0935\u093f\u0937\u094d\u092f \u092a\u0930 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0930\u0947\u0902\u0917\u0947\u0964 \u0939\u092e\u093e\u0930\u093e \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0927\u094d\u092f\u093e\u0928 \u0907\u0938 \u092c\u093e\u0924 \u092a\u0930 \u0930\u0939\u0947\u0917\u093e \u0915\u093f \u0915\u0948\u0938\u0947 \u092f\u0939 \u0920\u094b\u0938 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0938\u093e\u092c\u093f\u0924 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093e\u090f \u0915\u093f \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u092a\u0926\u094d\u0927\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901 \u092a\u093e\u0930\u0902\u092a\u0930\u093f\u0915 \u0924\u0930\u0940\u0915\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0924\u0941\u0932\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092c\u0947\u0939\u0924\u0930 \u092a\u0930\u093f\u0923\u093e\u092e \u0926\u0947\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0938\u093e\u0925 \u0939\u0940 \u0939\u092e \u0924\u0940\u0928 \u092e\u0941\u0916\u094d\u092f \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0907\u0938\u0915\u0947 \u0905\u0926\u094d\u0935\u093f\u0924\u0940\u092f \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923\u094b\u0902 \u0914\u0930 \u091a\u0941\u0928\u094c\u0924\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092d\u0940 \u0938\u092e\u091d\u0947\u0902\u0917\u0947:<\/p>\n<ol>\n<li data-start=\"5051\" data-end=\"5074\">\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u0930\u094b\u0917-\u0930\u094b\u0915\u0925\u093e\u092e,<\/li>\n<li data-start=\"5078\" data-end=\"5111\">\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u0938\u094d\u0935\u093e\u0938\u094d\u0925\u094d\u092f \u0928\u093f\u0917\u0930\u093e\u0928\u0940, \u0914\u0930<\/li>\n<li data-start=\"5115\" data-end=\"5148\">\u0938\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u0940 \u0915\u093e \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u0909\u092a\u091a\u093e\u0930\u0964<\/li>\n<\/ol>\n<h2 data-start=\"0\" data-end=\"50\"><strong data-start=\"0\" data-end=\"50\">\u0906\u0930\u094d\u091a\u0940\u092c\u093e\u0932\u094d\u0921 \u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0914\u0930 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u0928\u0940\u0902\u0935<\/strong><\/h2>\n<p data-start=\"52\" data-end=\"554\">\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e (\u092a\u0930\u094d\u0938\u0928\u0932\u093e\u0907\u091c\u093c\u094d\u0921 \u092e\u0947\u0921\u093f\u0938\u093f\u0928) \u0915\u0940 \u0905\u0935\u0927\u093e\u0930\u0923\u093e \u0915\u093e \u0907\u0924\u093f\u0939\u093e\u0938 \u092c\u0939\u0941\u0924 \u092a\u0941\u0930\u093e\u0928\u093e \u0939\u0948, \u0914\u0930 \u092a\u0936\u094d\u091a\u093f\u092e\u0940 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0947 \u0907\u0924\u093f\u0939\u093e\u0938 \u092e\u0947\u0902 \u0915\u0908 \u0910\u0938\u0940 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u0918\u091f\u0928\u093e\u090f\u0901 \u0939\u0948\u0902 \u091c\u094b \u0907\u0938 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0940 \u0936\u0941\u0930\u0941\u0906\u0924 \u0915\u0940 \u0913\u0930 \u0907\u0936\u093e\u0930\u093e \u0915\u0930\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0939\u093e\u0932\u093e\u0901\u0915\u093f \u0915\u0908 \u0915\u093e\u0930\u0915\u094b\u0902 \u0928\u0947 \u0907\u0938 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938 \u092e\u0947\u0902 \u092f\u094b\u0917\u0926\u093e\u0928 \u0926\u093f\u092f\u093e \u0939\u0948, \u0915\u0941\u091b \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0918\u091f\u0928\u093e\u090f\u0902 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u092e\u0942\u0932 \u092d\u093e\u0935\u0928\u093e \u0915\u094b \u0926\u0930\u094d\u0936\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u0907\u0928\u094d\u0939\u0940\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u090f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u092f\u094b\u0917\u0926\u093e\u0928\u0915\u0930\u094d\u0924\u093e \u0925\u0947 <strong data-start=\"403\" data-end=\"423\">\u0906\u0930\u094d\u091a\u0940\u092c\u093e\u0932\u094d\u0921 \u0917\u0948\u0930\u094b\u0921<\/strong>, \u090f\u0915 \u0905\u0902\u0917\u094d\u0930\u0947\u091c\u093c \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u0915 \u091c\u093f\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u090f\u0915 \u0938\u0926\u0940 \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u0905\u0927\u093f\u0915 \u092a\u0939\u0932\u0947 &#8220;\u091a\u092f\u093e\u092a\u091a\u092f \u092e\u0947\u0902 \u091c\u0928\u094d\u092e\u091c\u093e\u0924 \u0926\u094b\u0937&#8221; (inborn errors of metabolism) \u092a\u0930 \u0905\u0927\u094d\u092f\u092f\u0928 \u0936\u0941\u0930\u0942 \u0915\u093f\u092f\u093e\u0964<\/p>\n<p data-start=\"556\" data-end=\"1193\">\u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0928\u0947 \u0915\u0941\u091b \u0926\u0941\u0930\u094d\u0932\u092d \u0906\u0928\u0941\u0935\u0902\u0936\u093f\u0915 \u0930\u094b\u0917\u094b\u0902 \u0915\u093e \u0905\u0927\u094d\u092f\u092f\u0928 \u0915\u093f\u092f\u093e \u091c\u093f\u0928\u0915\u0947 \u0935\u093f\u0936\u093f\u0937\u094d\u091f \u0936\u093e\u0930\u0940\u0930\u093f\u0915 \u0932\u0915\u094d\u0937\u0923 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u2014\u091c\u0948\u0938\u0947 \u0905\u0932\u094d\u0915\u0948\u092a\u094d\u091f\u094b\u0928\u094d\u092f\u0942\u0930\u093f\u092f\u093e, \u090f\u0932\u094d\u092c\u093f\u0928\u093f\u091c\u093c\u094d\u092e (\u0936\u094d\u0935\u0947\u0924 \u0924\u094d\u0935\u091a\u093e \u0930\u094b\u0917), \u0938\u093f\u0938\u094d\u091f\u093f\u0928\u094d\u092f\u0942\u0930\u093f\u092f\u093e \u0914\u0930 \u092a\u0947\u0902\u091f\u094b\u0938\u094d\u092f\u0942\u0930\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0907\u0928\u092e\u0947\u0902 \u0938\u0947 \u0938\u092c\u0938\u0947 \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u0936\u093e\u0932\u0940 \u0905\u0927\u094d\u092f\u092f\u0928 \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 <strong data-start=\"772\" data-end=\"793\">\u0905\u0932\u094d\u0915\u0948\u092a\u094d\u091f\u094b\u0928\u094d\u092f\u0942\u0930\u093f\u092f\u093e<\/strong> \u092a\u0930 \u0915\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u0926\u0947\u0916\u093e \u0915\u093f \u0907\u0938 \u0930\u094b\u0917 \u0938\u0947 \u092a\u0940\u0921\u093c\u093f\u0924 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u2014\u0905\u0915\u094d\u0938\u0930 \u090f\u0915 \u0939\u0940 \u092a\u0930\u093f\u0935\u093e\u0930 \u0915\u0947 \u0938\u0926\u0938\u094d\u092f\u2014\u0909\u0928 \u0932\u094b\u0917\u094b\u0902 \u0915\u0940 \u0924\u0941\u0932\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0932\u0917 \u091c\u0948\u0935-\u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u0924\u093e\u090f\u0901 \u0926\u093f\u0916\u093e\u0924\u0947 \u0925\u0947 \u091c\u094b \u0907\u0938 \u0930\u094b\u0917 \u0938\u0947 \u0917\u094d\u0930\u0938\u093f\u0924 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0925\u0947, \u0916\u093e\u0938\u0915\u0930 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u092e\u0942\u0924\u094d\u0930 \u092e\u0947\u0902 \u0905\u0902\u0924\u0930 \u0926\u0947\u0916\u093e \u0917\u092f\u093e\u0964 \u0907\u0928 \u0905\u0935\u0932\u094b\u0915\u0928\u094b\u0902 \u0938\u0947 \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u0928\u093f\u0937\u094d\u0915\u0930\u094d\u0937 \u0928\u093f\u0915\u093e\u0932\u093e \u0915\u093f \u0905\u0932\u094d\u0915\u0948\u092a\u094d\u091f\u094b\u0928\u094d\u092f\u0942\u0930\u093f\u092f\u093e \u0935\u093e\u0938\u094d\u0924\u0935 \u092e\u0947\u0902 \u091a\u092f\u093e\u092a\u091a\u092f \u0915\u0947 \u201c\u092c\u0926\u0932\u0947 \u0939\u0941\u090f \u0930\u093e\u0938\u094d\u0924\u0947\u201d (altered course of metabolism) \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0939\u094b\u0924\u093e \u0939\u0948, \u091c\u093f\u0938\u0947 \u092c\u093e\u0926 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u092d\u0940 \u0938\u093f\u0926\u094d\u0927 \u0915\u093f\u092f\u093e \u0917\u092f\u093e\u0964<\/p>\n<p data-start=\"1195\" data-end=\"1780\">\u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0915\u0940 \u0938\u094b\u091a \u0938\u093f\u0930\u094d\u092b \u0907\u0928 \u0926\u0941\u0930\u094d\u0932\u092d \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u093f\u092f\u094b\u0902 \u0924\u0915 \u0938\u0940\u092e\u093f\u0924 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0925\u0940\u0964 \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u0938\u0941\u091d\u093e\u0935 \u0926\u093f\u092f\u093e \u0915\u093f \u092f\u0947 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0930 \u0926\u0930\u0905\u0938\u0932 \u090f\u0915 \u0935\u094d\u092f\u093e\u092a\u0915 \u0938\u091a\u094d\u091a\u093e\u0908 \u0915\u0947 \u0905\u0924\u094d\u092f\u0927\u093f\u0915 \u0909\u0926\u093e\u0939\u0930\u0923 \u0939\u0948\u0902\u2014\u0915\u093f \u0938\u092d\u0940 \u092e\u0928\u0941\u0937\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u091c\u0948\u0935-\u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u0935\u093f\u0935\u093f\u0927\u0924\u093e \u092e\u094c\u091c\u0942\u0926 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964 \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u0932\u093f\u0916\u093e \u0925\u093e: <strong data-start=\"1403\" data-end=\"1530\">&#8220;\u090f\u0915 \u0939\u0940 \u092a\u094d\u0930\u091c\u093e\u0924\u093f \u0915\u0947 \u0926\u094b \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f \u0928 \u0924\u094b \u0936\u093e\u0930\u0940\u0930\u093f\u0915 \u0938\u0902\u0930\u091a\u0928\u093e \u092e\u0947\u0902 \u090f\u0915 \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0914\u0930 \u0928 \u0939\u0940 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u090f\u0901 \u090f\u0915 \u091c\u0948\u0938\u0940 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964&#8221;<\/strong> \u092f\u0939 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u092e\u0942\u0932 \u092d\u093e\u0935\u0928\u093e \u0915\u094b \u0926\u0930\u094d\u0936\u093e\u0924\u093e \u0939\u0948: \u0915\u093f \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0932\u094b\u0917 \u092c\u093e\u0939\u0930\u0940 \u0930\u0942\u092a \u0938\u0947 \u0905\u0932\u0917 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902, \u0935\u0948\u0938\u0947 \u0939\u0940 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0936\u0930\u0940\u0930 \u0915\u0947 \u092d\u0940\u0924\u0930 \u0915\u0940 \u091c\u0948\u0935-\u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e\u090f\u0902 \u092d\u0940 \u092d\u093f\u0928\u094d\u0928 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902, \u0914\u0930 \u092f\u0939\u0940 \u0905\u0902\u0924\u0930 \u0930\u094b\u0917\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938, \u0905\u092d\u093f\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f \u0914\u0930 \u0909\u092a\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u093e \u0939\u0948\u0964<\/p>\n<p data-start=\"1782\" data-end=\"2266\">\u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0915\u093e \u092f\u0939 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0909\u0938 \u0938\u092e\u092f \u0938\u093e\u092e\u0928\u0947 \u0906\u092f\u093e \u091c\u092c \u0906\u0928\u0941\u0935\u0902\u0936\u093f\u0915\u0940 (\u091c\u0947\u0928\u0947\u091f\u093f\u0915\u094d\u0938) \u090f\u0915 \u0909\u092d\u0930\u0924\u093e \u0939\u0941\u0906 \u0915\u094d\u0937\u0947\u0924\u094d\u0930 \u0925\u093e \u0914\u0930 \u0907\u0938\u092e\u0947\u0902 \u0924\u0940\u0935\u094d\u0930 \u092c\u0939\u0938 \u0939\u094b \u0930\u0939\u0940 \u0925\u0940\u0964 \u0909\u0938 \u0938\u092e\u092f \u0921\u0940\u090f\u0928\u090f \u0914\u0930 \u091c\u0940\u0928 \u0915\u0940 \u0938\u0902\u0930\u091a\u0928\u093e \u0914\u0930 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u0947 \u092c\u093e\u0930\u0947 \u092e\u0947\u0902 \u0917\u0939\u0930\u093e\u0908 \u0938\u0947 \u091c\u093e\u0928\u0915\u093e\u0930\u0940 \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0925\u0940, \u0932\u0947\u0915\u093f\u0928 \u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0914\u0930 \u0909\u0928\u0915\u0947 \u0938\u092e\u0915\u093e\u0932\u0940\u0928 \u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915 \u0930\u094b\u0917\u094b\u0902 \u0915\u094b \u092a\u094d\u0930\u092d\u093e\u0935\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u0947 &#8220;\u0915\u093e\u0930\u0915\u094b\u0902&#8221; \u0915\u0940 \u092c\u093e\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0925\u0947\u2014\u091c\u094b \u0906\u091c \u0915\u0947 &#8220;\u091c\u0940\u0928&#8221; \u0915\u0940 \u0906\u0927\u0941\u0928\u093f\u0915 \u0905\u0935\u0927\u093e\u0930\u0923\u093e \u0938\u0947 \u092e\u0947\u0932 \u0916\u093e\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092f\u0947 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u0917\u094d\u0930\u0947\u0917\u0930 \u092e\u0947\u0902\u0921\u0947\u0932 \u0915\u0947 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0935\u0935\u0930\u094d\u0924\u0940 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f\u094b\u0902 \u092a\u0930 \u0906\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0925\u0947, \u091c\u093f\u0928\u0938\u0947 \u092f\u0939 \u0938\u093f\u0926\u094d\u0927 \u0939\u0941\u0906 \u0915\u093f \u0915\u0941\u091b \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937 \u0917\u0941\u0923 \u092e\u091f\u0930 \u0915\u0947 \u092a\u094c\u0927\u094b\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092a\u0942\u0930\u094d\u0935\u093e\u0928\u0941\u092e\u0947\u092f \u092a\u0948\u091f\u0930\u094d\u0928 \u092e\u0947\u0902 \u0935\u0902\u0936\u093e\u0928\u0941\u0917\u0924 \u0939\u094b\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/p>\n<p data-start=\"1782\" data-end=\"2266\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\" wp-image-5101 aligncenter\" src=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/images-2-1.jpg\" alt=\"\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u091a\u0941\u0928\u094c\u0924\u093f\u092f\u093e\u0901\" width=\"511\" height=\"286\" \/><\/p>\n<p data-start=\"2268\" data-end=\"2414\">\u092c\u093e\u0926 \u0915\u0947 \u0936\u094b\u0927\u094b\u0902 \u0928\u0947 \u092f\u0939 \u092a\u0941\u0937\u094d\u091f\u093f \u0915\u0940 \u0915\u093f \u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u092a\u0939\u091a\u093e\u0928\u0940 \u0917\u0908 \u0915\u0908 \u091a\u092f\u093e\u092a\u091a\u092f\u0940 \u0917\u0921\u093c\u092c\u0921\u093c\u093f\u092f\u093e\u0901 \u0935\u093e\u0938\u094d\u0924\u0935 \u092e\u0947\u0902 \u0906\u0928\u0941\u0935\u0902\u0936\u093f\u0915 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928 (genetic mutations) \u0915\u0947 \u0915\u093e\u0930\u0923 \u0939\u094b\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0902\u0964<\/p>\n<p data-start=\"2416\" data-end=\"2843\">\u0909\u0938 \u0938\u092e\u092f \u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915 \u0938\u092e\u0941\u0926\u093e\u092f \u0926\u094b \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930\u0927\u093e\u0930\u093e\u0913\u0902 \u092e\u0947\u0902 \u092c\u0902\u091f\u093e \u0939\u0941\u0906 \u0925\u093e\u0964 \u090f\u0915 \u0913\u0930 &#8220;\u092e\u0947\u0902\u0921\u0947\u0932\u093f\u092f\u0928&#8221; \u0935\u0948\u091c\u094d\u091e\u093e\u0928\u093f\u0915 \u0925\u0947\u2014\u091c\u0948\u0938\u0947 \u0935\u093f\u0932\u093f\u092f\u092e \u092c\u0947\u091f\u0938\u0928 \u0914\u0930 \u0939\u094d\u092f\u0942\u0917\u094b \u0921\u0940 \u0935\u094d\u0930\u0940\u091c\u093c\u2014\u091c\u094b \u092f\u0939 \u092e\u093e\u0928\u0924\u0947 \u0925\u0947 \u0915\u093f \u0935\u093f\u0936\u093f\u0937\u094d\u091f, \u0935\u0902\u0936\u093e\u0928\u0941\u0917\u0924 \u0915\u093e\u0930\u0915 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u0924\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u0928\u093f\u0930\u094d\u0927\u093e\u0930\u093f\u0924 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902\u0964 \u092f\u0939 \u0935\u093f\u091a\u093e\u0930 \u092e\u0947\u0902\u0921\u0947\u0932 \u0914\u0930 \u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0915\u0947 \u0928\u093f\u0937\u094d\u0915\u0930\u094d\u0937\u094b\u0902 \u0926\u094d\u0935\u093e\u0930\u093e \u0938\u092e\u0930\u094d\u0925\u093f\u0924 \u0925\u093e\u0964 \u0926\u0942\u0938\u0930\u0940 \u0913\u0930, &#8220;\u092c\u093e\u092f\u094b\u092e\u0947\u091f\u094d\u0930\u0940\u0936\u093f\u092f\u0928&#8221; \u091c\u0948\u0938\u0947 \u0915\u093f \u0915\u093e\u0930\u094d\u0932 \u092a\u0940\u092f\u0930\u094d\u0938\u0928 \u0925\u0947, \u091c\u094b \u092e\u093e\u0928\u0924\u0947 \u0925\u0947 \u0915\u093f \u090a\u0901\u091a\u093e\u0908 \u091c\u0948\u0938\u0940 \u0932\u0917\u093e\u0924\u093e\u0930 \u092c\u0926\u0932\u0924\u0940 \u0935\u093f\u0936\u0947\u0937\u0924\u093e\u0913\u0902 \u0915\u094b \u092e\u0947\u0902\u0921\u0947\u0932\u093f\u092f\u0928 \u0935\u093f\u0930\u093e\u0938\u0924 \u0915\u0947 \u0938\u093e\u0925 \u0915\u0948\u0938\u0947 \u091c\u094b\u0921\u093c\u093e \u091c\u093e \u0938\u0915\u0924\u093e \u0939\u0948, \u092f\u0939 \u0938\u094d\u092a\u0937\u094d\u091f \u0928\u0939\u0940\u0902 \u0925\u093e\u0964<\/p>\n<p data-start=\"2845\" data-end=\"3273\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\">\u0917\u0948\u0930\u094b\u0921 \u0928\u0947 \u0905\u092a\u0928\u0947 \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0938\u0947 \u0907\u0928 \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0926\u0943\u0937\u094d\u091f\u093f\u0915\u094b\u0923\u094b\u0902 \u0915\u0947 \u092c\u0940\u091a \u090f\u0915 \u0938\u0947\u0924\u0941 \u092c\u0928\u093e\u0928\u0947 \u0915\u093e \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0915\u093f\u092f\u093e\u0964 \u0909\u0928\u094d\u0939\u094b\u0902\u0928\u0947 \u092f\u0939 \u0926\u093f\u0916\u093e\u092f\u093e \u0915\u093f <strong data-start=\"2947\" data-end=\"3051\">\u0935\u0930\u094d\u0923\u093f\u0924 \u0906\u0928\u0941\u0935\u0902\u0936\u093f\u0915 \u0909\u0924\u094d\u092a\u0930\u093f\u0935\u0930\u094d\u0924\u0928 \u0914\u0930 \u0935\u094d\u092f\u093e\u092a\u0915 \u091c\u0948\u0935-\u0930\u093e\u0938\u093e\u092f\u0928\u093f\u0915 \u0935\u093f\u0935\u093f\u0927\u0924\u093e \u0926\u094b\u0928\u094b\u0902 \u0939\u0940 \u092e\u093e\u0928\u0935 \u0935\u093f\u0935\u093f\u0927\u0924\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092f\u094b\u0917\u0926\u093e\u0928 \u0915\u0930\u0924\u0947 \u0939\u0948\u0902<\/strong>\u0964 \u0909\u0928\u0915\u093e \u0915\u093e\u0930\u094d\u092f \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0915\u0940 \u0928\u0940\u0902\u0935 \u0930\u0916\u0928\u0947 \u0935\u093e\u0932\u093e \u090f\u0915 \u092a\u094d\u0930\u092e\u0941\u0916 \u0924\u0930\u094d\u0915 \u092c\u0928 \u0917\u092f\u093e\u2014\u0915\u093f <strong data-start=\"3126\" data-end=\"3273\" data-is-last-node=\"\">\u0939\u0930 \u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f \u0915\u0940 \u0905\u0926\u094d\u0935\u093f\u0924\u0940\u092f \u0906\u0928\u0941\u0935\u0902\u0936\u093f\u0915 \u0914\u0930 \u091a\u092f\u093e\u092a\u091a\u092f\u0940 \u092a\u094d\u0930\u094b\u092b\u093c\u093e\u0907\u0932 \u0909\u0938\u0915\u0940 \u092c\u0940\u092e\u093e\u0930\u0940 \u0915\u0947 \u091c\u094b\u0916\u093f\u092e, \u0909\u0938\u0915\u0947 \u0935\u093f\u0915\u093e\u0938, \u0914\u0930 \u0909\u092a\u091a\u093e\u0930 \u0915\u0940 \u092a\u094d\u0930\u0924\u093f\u0915\u094d\u0930\u093f\u092f\u093e \u092e\u0947\u0902 \u092e\u0939\u0924\u094d\u0935\u092a\u0942\u0930\u094d\u0923 \u092d\u0942\u092e\u093f\u0915\u093e \u0928\u093f\u092d\u093e\u0924\u0940 \u0939\u0948\u0964<\/strong><\/p>\n<p data-start=\"2845\" data-end=\"3273\" data-is-last-node=\"\" data-is-only-node=\"\"><strong>\u0907\u0938 \u0932\u0947\u0916 \u0915\u094b \u092d\u0940 \u092a\u095d\u0947 :\u00a0<\/strong><\/p>\n<p class=\"entry-title\"><span style=\"color: #0000ff;\"><strong><a style=\"color: #0000ff;\" href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/revolution-in-diabetes-treatment-what-every-doctor-should-know\/\">\u0921\u093e\u092f\u092c\u093f\u091f\u0940\u091c \u0915\u0947 \u0907\u0932\u093e\u091c \u092e\u0947\u0902 \u0915\u094d\u0930\u093e\u0902\u0924\u093f: \u0939\u0930 \u0921\u0949\u0915\u094d\u091f\u0930 \u0915\u094b \u091c\u093e\u0928\u0928\u093e \u091a\u093e\u0939\u093f\u090f<\/a><\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e \u0914\u0930 \u092e\u0927\u0941\u092e\u0947\u0939: \u090f\u0915 \u0915\u094d\u0930\u093e\u0902\u0924\u093f\u0915\u093e\u0930\u0940 \u0916\u094b\u091c &#8220;\u0935\u094d\u092f\u0915\u094d\u0924\u093f\u0917\u0924 \u091a\u093f\u0915\u093f\u0924\u094d\u0938\u093e&#8221; \u0915\u0940 \u0905\u0935\u0927\u093e\u0930\u0923\u093e \u0905\u0915\u094d\u0938\u0930 \u0905\u092e\u0942\u0930\u094d\u0924 \u0932\u0917\u0924\u0940 \u0939\u0948,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5102,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[25,1158,1181,31,23],"tags":[561,1389,1388,1390,910,177,1392,1391,1386,1387],"class_list":["post-5093","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-diabetes-reaserch-update","category-health-update","category-heart-and-diabetes","category-hypertension-in-diabetes","category-lifestyle-medicine","tag-diabetes-magazine-in-hindi","tag-1389","tag-1388","tag-1390","tag--2-","tag-177","tag-1392","tag-1391","tag-1386","tag-1387"],"aioseo_notices":[],"featured_image_urls":{"full":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518.avif",1248,702,false],"thumbnail":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-150x150.avif",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-300x169.avif",300,169,true],"medium_large":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-768x432.avif",640,360,true],"large":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-1024x576.avif",640,360,true],"1536x1536":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518.avif",1248,702,false],"2048x2048":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518.avif",1248,702,false],"covernews-slider-full":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-1115x702.avif",1115,702,true],"covernews-slider-center":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-800x500.avif",800,500,true],"covernews-featured":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-1024x576.avif",1024,576,true],"covernews-medium":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-540x340.avif",540,340,true],"covernews-medium-square":["https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518-400x250.avif",400,250,true]},"author_info":{"display_name":"Dr. Rajesh Jain","author_link":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/author\/rajeshjain\/"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/category\/diabetes-reaserch-update\/\" rel=\"category tag\">Diabetes Reaserch Update<\/a> <a href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/category\/lifestyle-medicine\/health-update\/\" rel=\"category tag\">health update<\/a> <a href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/category\/heart-and-diabetes\/\" rel=\"category tag\">heart and Diabetes<\/a> <a href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/category\/hypertension-in-diabetes\/\" rel=\"category tag\">Hypertension in Diabetes<\/a> <a href=\"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/category\/lifestyle-medicine\/\" rel=\"category tag\">Lifestyle Medicine<\/a>","tag_info":"Lifestyle Medicine","comment_count":"0","jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/body-obesity_2d6deb6bbb47a779b7bb661f6f0a9518.avif","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5093","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5093"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5093\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5103,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5093\/revisions\/5103"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5102"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5093"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5093"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.diabetesasia.org\/hindimagazine\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5093"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}